বানৰ বুকুত শিক্ষা:শিক্ষকসকলে নিজৰ দায়িত্ব পালন

বানৰ বুকুত শিক্ষা, চৰকাৰৰ পৰীক্ষা: ওখ ঠাইৰ পাঠশালাই সুধিছে জবাবদিহি
🖋️গোলাঘাট জিলাৰ ভলুকাগুৰি প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ এক হৃদয়স্পৰ্শী দৃশ্যই অসমৰ শিক্ষা ব্যৱস্থাৰ এক কঠোৰ বাস্তৱ উন্মোচন কৰিছে। গৰমৰ বন্ধৰ অন্তত বিদ্যালয়সমূহ পুনৰ মুকলি হ'ল যদিও বানৰ পানীয়ে বিদ্যালয় চৌহদ ডুবাই ৰখাত শিক্ষকসকলে কণ-কণ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক ওখ ঠাইত বহুৱাই পাঠদান অব্যাহত ৰাখিছে। এই দৃশ্য কেৱল এজন শিক্ষকৰ কৰ্তব্যনিষ্ঠাৰ প্ৰতিচ্ছবিয়েই নহয়; ই আমাৰ শিক্ষা ব্যৱস্থা আৰু শাসন ব্যৱস্থাৰ প্ৰতি এক গভীৰ প্ৰশ্নও উত্থাপন কৰিছে।

এফালে শিক্ষকসকলে সীমিত সুবিধা, প্ৰতিকূল পৰিৱেশ আৰু অসংখ্য বাধা সত্ত্বেও শিক্ষাৰ পোহৰ নুমুৱাবলৈ দিয়া নাই। আনফালে বানপীড়িত অঞ্চলৰ হাজাৰ হাজাৰ শিক্ষাৰ্থীৰ শৈক্ষিক জীৱন অনিশ্চয়তাৰ মাজত আৱদ্ধ হৈ পৰিছে। বিদ্যালয় চৌহদ পানীৰ তলত, পাঠ্যপুথি নষ্ট, যাতায়াত বিচ্ছিন্ন—এনে পৰিস্থিতিত নিয়মীয়া পাঠদান প্ৰায় অসম্ভৱ। বৰ্তমানৰ পৰিস্থিতি বিবেচনা কৰিলে স্পষ্ট যে বহু বানাক্ৰান্ত অঞ্চলত আগষ্ট মাহজুৰি স্বাভাৱিকভাৱে পাঠদান চলোৱা সম্ভৱ নহ'ব।

এতিয়া প্ৰশ্ন হ'ল—শিক্ষকসকলে নিজৰ দায়িত্ব পালন কৰিছে, চৰকাৰে নিজৰ দায়িত্ব কেতিয়া পালন কৰিব?

সংবিধানে প্ৰতিজন শিশুক শিক্ষাৰ অধিকাৰ প্ৰদান কৰিছে। সেই অধিকাৰ নিশ্চিত কৰাটো চৰকাৰৰ সাংবিধানিক আৰু নৈতিক দুয়োটা দায়িত্ব। কিন্তু বাস্তৱত দেখা যায়, প্ৰতিবছৰে বান আহে, প্ৰতিবছৰে বিদ্যালয় ডুব যায়, প্ৰতিবছৰে একেই প্ৰতিশ্ৰুতি শুনা যায়; অথচ স্থায়ী সমাধানৰ ক্ষেত্ৰত দৃশ্যমান অগ্ৰগতি খুব কম। ওখ ঠাইত বিদ্যালয় নিৰ্মাণ, বান-সহনশীল শিক্ষা অবকাঠামো, বিকল্প পাঠদান ব্যৱস্থা, ডিজিটেল শিক্ষাৰ সুবিধা বা অস্থায়ী শিক্ষা কেন্দ্ৰ—এইবোৰ আজিও বহু ক্ষেত্ৰত পৰিকল্পনাৰ কাগজতেই সীমাবদ্ধ।

বৰ্তমান সময়ৰ দাবী হৈছে—বানপীড়িত অঞ্চলসমূহত অস্থায়ী শিক্ষা কেন্দ্ৰ স্থাপন, ক্ষতিগ্ৰস্ত বিদ্যালয়সমূহৰ তাৎক্ষণিক মেৰামতি, বিনামূলীয়াকৈ পাঠ্যপুথি আৰু শিক্ষা সামগ্ৰী বিতৰণ, বিশেষ শিক্ষণ-সহায়ক কাৰ্যসূচী আৰু শৈক্ষিক ক্ষতি পূৰণৰ বাবে সুস্পষ্ট ৰণনীতি গ্ৰহণ। শিক্ষাৰ্থীসকলৰ এটা শিক্ষাবৰ্ষ নষ্ট হ'বলৈ দিয়াটো কোনো সভ্য সমাজৰ বাবে গ্ৰহণযোগ্য হ'ব নোৱাৰে।

নেলছন মেণ্ডেলাৰ অমৰ বাণী—“শিক্ষাই হৈছে সমাজ সলনি কৰাৰ আটাইতকৈ শক্তিশালী অস্ত্ৰ।” এই বাণী আজিৰ অসমত নতুনকৈ প্ৰাসংগিক হৈ উঠিছে। কাৰণ শিক্ষা কেৱল পাঠ্যপুথিৰ বিষয় নহয়; ই এখন সমাজৰ ভৱিষ্যৎ নিৰ্মাণৰ আধাৰ।

আন এটা সত্যও আমি উপেক্ষা কৰিব নোৱাৰোঁ—“যি সমাজে শিশুৰ শিক্ষাক অৱহেলা কৰে, সেই সমাজে নিজৰ ভৱিষ্যৎক অন্ধকাৰলৈ ঠেলি দিয়ে।” এই কথাৰ বাস্তৱ প্ৰতিফলন আজিৰ বানপীড়িত অসমত স্পষ্টকৈ দেখা গৈছে।

ভলুকাগুৰিৰ ওখ ঠাইৰ এই অস্থায়ী পাঠশালাই কেৱল শিক্ষকসকলৰ আত্মত্যাগৰ কাহিনী কোৱা নাই; ই নীতি-নিৰ্ধাৰকসকলৰ দূৰদৰ্শিতাৰ অভাৱৰ কথাও নীৰৱে উন্মোচন কৰিছে। বানৰ পানীয়ে কেৱল বিদ্যালয় ডুবোৱা নাই, বহু ক্ষেত্ৰত পৰিকল্পনাৰ দুৰ্বলতাকো উলংঘাই দিছে। যদি আগষ্ট মাহজুৰি বহু বিদ্যালয়ত স্বাভাৱিক পাঠদান অসম্ভৱ হয়, তেন্তে সেই শৈক্ষিক ক্ষতি পূৰণৰ বাবে চৰকাৰৰ সুস্পষ্ট ৰণনীতি ক'ত? এই ক্ষতিৰ দায় কোনে ল'ব?

অসমৰ শিক্ষা ব্যৱস্থা এতিয়াও বহু ক্ষেত্ৰত শিক্ষকৰ আত্মত্যাগৰ ওপৰত থিয় হৈ আছে, সুদৃঢ় নীতি আৰু পৰিকল্পনাৰ ওপৰত নহয়। এই বাস্তৱ সলনি নকৰিলে বানৰ পিছত বান আহিব, কিন্তু সমস্যাৰ পুনৰাবৃত্তিও চলি থাকিব।

আজিৰ এই কণ-কণ শিশুসকলে দয়া বিচৰা নাই; তেওঁলোকে বিচাৰিছে তেওঁলোকৰ সংবিধানপ্ৰদত্ত শিক্ষা অধিকাৰ। সেই অধিকাৰ নিশ্চিত কৰাটো চৰকাৰৰ কৰ্তব্য, সমাজৰ দায়িত্ব আৰু আমাৰ সকলোৰে নৈতিক অংগীকাৰ। শিক্ষকসকলৰ ত্যাগক যদি সময়োপযোগী নীতি, পৰিকল্পনা আৰু কাৰ্যকৰী ব্যৱস্থাৰে সন্মান জনোৱা নহয়, তেন্তে ভলুকাগুৰিৰ এই দৃশ্য কেৱল এক হৃদয়স্পৰ্শী ছবি হৈ নাথাকিব। শাসন ব্যৱস্থাৰ ব্যৰ্থতাৰ এক স্থায়ী দলিল হিচাপে ইতিহাসত লিপিবদ্ধ হৈ ৰ'ব।